Laurin Klement

Maleńka wioska Kameni, część miejscowości Pěnčin w pobliżu Turnova, obecnie liczy zaledwie szesnaście adresów i kilkunastu stałych mieszkańców. Mimo swej niepozorności wiąże się nierozerwalnie z dziejami marki Laurin & Klement, zatem i samochodowej dywizji ŠKODY. W tym miejscu, leżącym w odległości około 30 km od Mláda Boleslav, w gospodarstwie pod numerem 8, w dniu 27 września 1865 roku, narodził się Václav Laurin.

Dorastający w skromnych warunkach chłopiec od najmłodszych lat nie ukrywał swych fascynacji techniką i przemysłem. Oddany po podstawowej edukacji na praktyki do zakładu ślusarskiego w Turnovie, postanowił uniezależnić swe losy od pracy na roli i powierzyć je wzbierającej fali przemysłowej rewolucji. W latach 1880-83 uczęszczał do szkoły rzemiosł z siedzibą w Mláda Boleslav, nie podejrzewając zapewne, jak blisko zwiąże się z tym miastem już w kolejnej dekadzie.

Vaclav Laurin SKODA (1)

W latach 1883-93 pracował w trzech bądź czterech zakładach ślusarskich, zgłębiając tajniki zawodu i wszelkich pochodnych profesji, stanowiących filary konstrukcji oraz produkcji. Fascynowało go formowanie materii i tworzenie przedmiotów, złożoność mechaniki i zdobycze drugiej rewolucji przemysłowej, dokonującej się wokół. Wiosną 1893 udał się do Drezna, przystępując do egzaminu z obsługi symbolu, tym razem pierwszej rewolucji przemysłowej, maszyny parowej.

Niedługo później, wspólnie z przedsiębiorcą Josefem Krause, wytwarzał w Turnovie różne odmiany welocypedów. Dwa dni po swych 29. urodzinach wstąpił w związek małżeński z młodszą o pięć lat Emilią Beranovą. Po rozstaniu z uciążliwie skupionym na sobie wspólnikiem, postanowił założyć konkurencyjną wytwórnię jednośladów w Mláda Boleslaw. Dalszy ciąg historii jest powszechnie znany. Nowym, biznesowym partnerem Laurina zostaje jego imiennik Klement, a 30 września 1895 roku podlega rejestracji nowa spółka – warsztat mechaniczny z siedzibą w Mláda Boleslav przy ulicy Stakorskiej. Pozbawiona jakichkolwiek wygód lokalizacja zmusiła wspólników do poszukiwań nowej siedziby, którą u schyłku roku staje się część domu i działki przyległej do ulicy Benatskiej 149. W grudniu 1895 roku firma składająca się z dwóch właścicieli, dwóch pracowników i jednego ucznia rozpoczęła działalność, opierając swe moce wytwórcze o proste obrabiarki napędzane nożnie.

Vaclav Laurin SKODA (2)

Václav Laurin stanowił dokładne przeciwieństwo swego wspólnika Klementa. Spokojny i opanowany, małomówny i skromny, stanowczo unikał rozgłosu – nawet w czasach, gdy splot wydarzeń zmienił go z wytwórcy rowerów na powszechnie szanowanego konstruktora i producenta samochodów. Niezwykle pragmatyczny, unikał towarzystwa, dalekich podróży, wszystkiego, co odbiegało od szablonu stabilnej i przewidywalnej codzienności. W pełni akceptował pozostawanie w cieniu energicznego i wybuchowego Klementa – wkrótce dyrektora generalnego przedsiębiorstwa. Jego stanowisko, dyrektora technicznego, z roczną płacą o 1/6 niższą, zupełnie go satysfakcjonowało. Podobnie jak podział rocznych zysków, preferujący kieszeń Klementa w stosunku 1,5 do 1. W międzyczasie Laurin doczekał się trójki potomków – dwóch synów i córki. Młodszego z chłopców nazwał swoim imieniem, zgodnym zresztą z imieniem własnego ojca. W roku 1907 wspólnicy przenieśli się do nowych, okazałych domów, zbudowanych w bliskim sąsiedztwie w centrum Mláda Boleslav. Od tego momentu czas, który spędzali wspólnie przeniósł się także na dni wolne od pracy. Mniej więcej w tym samym czasie zadecydowali wspólnie o przekształceniu przedsiębiorstwa w spółkę akcyjną.

Zobacz również:   2,0 l / 100 km - produkowany seryjnie PEUGEOT 208 1.6 BlueHDi 100 bije absolutny rekord niskiego spalania

Václav Laurin praktycznie całe dnie poświęcał fabryce. Osobiście czuwał nie tylko nad projektami, lecz także nad ich wykonaniem, jak i nad przebiegiem montażu kolejnych modeli wytwórni. Czynnie uczestniczył w kolejnych rozbudowach i modernizacjach zakładów – choćby tych przebiegających w latach 1914 i 1917. Po powstaniu państwa czechosłowackiego stał się gorącym orędownikiem wzmocnienia obecności marki na rynku wewnętrznym, nawet kosztem tak silnego wcześniej eksportu.

Vaclav Laurin SKODA (3)

Nigdy nie tracił cierpliwości i zimnej krwi, podchodząc do wszystkiego z powściągliwością i unikając zbędnego ryzyka. Nawet opłakane skutki pożaru fabryki z lata 1924 roku nie były w stanie zburzyć jego wewnętrznej harmonii, motywując jedynie do jeszcze większego wysiłku. Po fuzji marki Laurin & Klement z koncernem ŠKODA, Václav Laurin, podobnie jak wspólnik, zachował stanowisko dyrektorskie, jednakże w nowych strukturach miało ono charakter zdecydowanie bardziej honorowy, niż upoważniający do realnego wpływu na losy przedsiębiorstwa. Tym samym aktywność wspólników w dokapitalizowanym przedsiębiorstwie, ulegała systematycznemu osłabieniu.

Problemy zdrowotne Václava Laurina rozpoczęły się w roku 1928, zakłócając już na zawsze czas, który powinien poświęcić odpoczynkowi. W kolejnych dwóch latach przebywał w zasadzie na zmianę w przeróżnych szpitalach i sanatoriach. Odszedł 4 grudnia 1930 roku, zaledwie cztery dni po śmierci swej ukochanej małżonki.

Nagrobek wspólnika i przyjaciela Václav Klement zlecił ozdobić płaskorzeźbą motocykla typ A, od którego marka L&K rozpoczęła swą piękną przygodę z motoryzacją. W takiej formie przetrwał do czasów obecnych, w centralnej części starego cmentarza miejskiego w Mláda Boleslav.

Leave a Reply